XLIX Fotografie

kodak instamaticJeugd

Het moment dat ik door fotografie gegrepen werd kan ik me nog goed herinneren. Ik moet toen een jaar of twaalf geweest zijn en mocht van mijn ouders foto's maken met een Kodak Instamatic ter gelegenheid van het zilveren jubileum van mijn opa. Mijn fascinatie was kennelijk opgemerkt. Ik weet nog dat ik het anders wilde aanpakken dan de gebruikelijke geposeerde foto's. Pas veel later besefte ik dat ik niet alleen maar personen en omgeving wilde vastleggen, maar ook niet-tastbare concepten als sfeer, verhaal & betekenis zichtbaar wilde maken. Waar mogelijk is dat ook nu nog de kern van mijn aanpak, al heb ik in de loop der jaren meer zicht gekregen op de manieren om dat te realiseren.

Schooltijd

Door een collega raakte ook mijn vader geïnteresseerd in fotografie, kocht zich een spiegelreflex (Praktica LTL3) en richtte de kelder van ons huis in als donkere kamer. Een betere leerschool was nauwelijks mogelijk: ik las veel over fototechniek, probeerde alles uit en confisqueerde (min of meer) de Praktica. Toen ik zestien werd wilde ik dan ook geen Puch of Zündapp voor mijn verjaardag maar een state of the art spiegelreflex: de Olympus OM-2. Ik heb hem nog steeds, evenals de hedendaagse evenknie: de Olympus E-M1.

Studententijd

OM2Toen ik na de middelbare school ging studeren in Utrecht was er altijd wel een geïmproviseerde doka in mijn kamer; bij studentenvereniging Veritas richtte ik een studentenfotoclub op met een gemeenschappelijke doka, gaf ik beginnerscursussen, organiseerde workshops, fotouitstapjes en exposities. Na mijn studententijd raakte fotografie tijdelijk op de achtergrond door verhuizing, relatie, kinderen en mijn bestaan als zelfstandige. Na de eeuwwisseling kwam mijn leven echter geleidelijk weer in rustiger vaarwater en begon tegelijkertijd de digitale fotografie zich te ontwikkelen. De fotokwaliteit nam snel toe en een doka was niet langer noodzakelijk. In plaats daarvan kwam de digitale beeldbewerking waardoor ook de creatieve mogelijkheden enorm toenamen.

Momenteel

We hebben nog nooit zoveel mogelijkheden gehad als nu: the sky is the limit. De apparatuur is fenomenaal en wordt bovendien voortdurend beter. Software geeft ons voorheen ondenkbare mogelijkheden voor bewerking, beheer en opslag. Door internet is verzenden een fluitje van een cent geworden; het leggen van contacten is eenvoudig en op elke vraag is een antwoord te vinden.

Meer dan ooit tevoren zijn originaliteit en creativiteit daarom de onderscheidende factoren in de fotografie. Net als bij mijn eerste instamatic-foto's ben ik zelden tevreden met alleen het registreren van hetgeen zich aan de ander kant van de lens bevindt ("afbeelden"). Liever wil ik ook het onzichtbare "verbeelden", zoals verhaal, betekenis, zeggingskracht & sfeer. Dat doe ik bijvoorbeeld door welbewust gebruik te maken van symboliek, metaforen, mystiek, suggestie, drama, analogie, ritme, lichtval, kleurgebruik, selectieve scherpte, compositie etc. De meest sprekende foto's geven op die manier ruimte aan de verbeelding van de kijker en prikkelen de fantasie.

TomBaetsen